Kurban Bayramı yaklaşırken kurbanlık hayvan satışlarında hareketlilik artarken, tüketicilerin karşı karşıya kalabileceği riskler de gündeme geldi.
Tüketici Hakları Derneği Bozüyük Şube Başkanı Hayrettin Sabırlı, her yıl tekrar eden belgesiz satışlar, kapora dolandırıcılığı ve yanıltıcı beyanların bu bayram döneminde de ciddi mağduriyetlere yol açabileceğine dikkat çekti. Sabırlı, “Her yıl tekrar eden bazı aldatıcı uygulamalar yalnızca ekonomik kayıplara değil, aynı zamanda sağlık ve dini hassasiyetlerin de zedelenmesine neden oluyor” dedi.
Kurbanlık hayvanın yaşı ve dini kriterlere uygunluğu konusunda yapılan yanıltmalara dikkat çeken Sabırlı, özellikle hayvanların olduğundan büyük gösterilmesi, “kurbanlık şartlarını sağlıyor” denilerek satış yapılması ve veteriner kontrolü olmayan hayvanların “sağlıklı” diye pazarlanmasının ciddi risk oluşturduğunu ifade etti.
Sağlıklı kurbanlık nasıl anlaşılır?
Sabırlı’ya göre kurbanlık hayvanın;
Canlı ve hareketli olması
Tüylerinin parlak görünmesi
Gözlerinin canlı olması
Aşırı zayıf veya hastalıklı görünmemesi gerekiyor.
“Fatura ve sözleşme olmadan alım yapmayın”
Belgesiz satışların tüketiciyi zor durumda bıraktığını belirten Sabırlı, “Fatura, fiş veya satış sözleşmesi düzenlenmemesi halinde tüketicinin hak arama yolu büyük ölçüde kapanır. Hayvanın küpe numarası, özellikleri ve teslim tarihi mutlaka yazılı şekilde belirtilmelidir” uyarısında bulundu.
Kapora dolandırıcılığına dikkat
Kurban satış noktalarında kapora adı altında ödeme alınıp hayvanın teslim edilmemesi gibi vakaların yaşandığını söyleyen Sabırlı, vatandaşların yazılı belge olmadan ödeme yapmaması gerektiğini vurguladı.
Aynı hayvanın birden fazla kişiye satışı
Bazı durumlarda aynı hayvanın birden fazla kişiye satılabildiğine dikkat çeken Sabırlı, küpe numarasının mutlaka kayıt altına alınması, fotoğraf ve belgelerle satışın doğrulanması gerektiğini belirtti.
Hisseli kurbanlarda belirsizlik riski
Hisseli kurban satışlarında isimlerin ve pay oranlarının net belirlenmemesinin mağduriyet oluşturduğunu ifade eden Sabırlı, tüm detayların yazılı şekilde kayıt altına alınması gerektiğini söyledi.
Ayıplı kurbanlıkta hak arama
Bu tür sorunlarla karşılaşan tüketicilerin Tüketici Hakem Heyeti’ne başvurabileceğini, dolandırıcılık durumlarında ise savcılığa suç duyurusunda bulunulabileceğini hatırlattı.
“Tüketici hakkı alışverişten önce başlar” diyen Sabırlı, vatandaşların mümkün olduğunca denetimli satış alanlarını tercih etmesi gerektiğini vurguladı.
Sabırlı ayrıca, bayram alışverişlerinde baklava, şeker ve kolonya gibi ürünlerde merdiven altı üretimlere dikkat edilmesi gerektiğini belirterek, vatandaşların hem ekonomik hem de sağlık açısından dikkatli olmaları çağrısında bulundu.